FacebookTwitterGoogle+Share

Küçük bir işaret, simge sizin hayattaki duruşunuzu, amacınızı yönünüzü gösterebilir.

Milyonları peşinden koşturan  barış işareti’nin yaratıcısı Gerald Herbert Holtom,  vasiyetinde mezar taşına barış işaretinin ters çevrilerek konmasını istemiş. ”Tasarlamış olduğum barış işaretinde kollarını çaresizlikle yana bırakmış insan var. Oysa barış için kollar, bir ağacın dalları gibi yukarıda coşkuyu, umudu,direnci simgelemelidir.” diye düşünmüş.. .Holtom’un bu vasiyetine rağmen “barış işareti”  nedense mezar taşına aynen kazınmış ve değiştirilmemiştir.

1950’ler…

1945 yılının ağustos ayında Amerikan Hava Kuvvetleri Hiroşima ve Nagazaki’ye iki atom bombası atarak tarihin en yıkıcı, bir o kadar da utanç erici saldırısına imza attı.  1950 yılına gelindiğinde o iki atom bombası 340 bin insanın ölümüne neden olmuştu. Ve tabii nükleer çağın başlamasına… Dünya adeta bir ölüm tarlasına dönüşmüştü. İkinci Dünya Savaşı’nın da ardından barış için bir araya gelmek artık bir zorunluluktu. 1957 yazının sonlarına doğru bir grup İngiliz barış eylemcisi tarafından kurulan Nükleer Savaşa Karşı Doğrudan Hareket Komitesi (DAC) tam da bu amacı güdüyordu.  İngiltere yüz ölçümü sebebiyle birkaç atom bombasıyla yeryüzünden silinebilirdi. Komite sonunda Londra’nın 74 kilometre dışında bir yürüyüş yapmaya karar verdi, bu hareket sırasında özellikle bazı işaret ve sloganlar taşımaları gerektiğini düşünüyorlardı.

Kraliyet Sanat Akademisi mezunu Tekstil Tasarımcısı Gerald HOLTOM nükleer silahlanma konusunda çok ciddi endişeleri olan biriydi. Protestocuların taşıması için sembol eskizleri yapıyordu. Başta haç işaretini sembolize etmiş ama sonra fikrini değiştirmişti. Çaresizlik içinde elleri iki yana açık bir adam çizdi önce. Ressam Goya’nın ‘3 Mayıs 1808’ adlı tablosundaki askerlerin ateşine karşılık ellerini iki yana açan köylü figüründen yola çıkmıştı. Sonunda ‘nükleer’ (Nuclear) kelimesinin baş harfi N’yle, ‘silahsızlanma’nın (Disarmament) ilk harfi olan D’yi bayrak diline (SEMAFOR işaretine) göre stilize etti, sonra da bunları yeryüzünü simgeleyen bir dairenin içine aldı. Holtom yeni tasarımıyla DAC’nin kapısını çaldı. Alçak bir ses tonuyla konuşan bu uzun boylu yakışıklı adam çok heyecanlıydı. Boyanın suya dayanıklı olmasından tutun, pankartların rahat taşınması için hafif olması ve bir lolipopu andırması gerektiğine kadar her detayı düşünmüştü. Kızı Anna’nın yardımıyla atölyesinde 500 lolipop yaptılar.

4 Nisan 1958’de 5000’i aşkın protestocu, ellerinde Holtom’ın yarattığı sembol, Trafalgar Meydanı’ndan Ban the Bomb! / Bombayı yasaklayın! yürüyüşüne katıldılar. Yürüdükçe sayıları arttı. Yolda dans ediyor, şarkı söylüyorlardı. Dördüncü gün 75 kilometreyi bulmuşlardı. Aralarında profesörler, parlamento üyeleri, işçiler, çoluk çocuk herkes vardı. Ve tabii George Haltom’la ailesi de yürüyüşteydi. Yürüyüşten 10 gün sonra Holtom’ın sembolü Amerikalı barış yanlısı Bayard Russtin sayesinde Büyük Okyanus’u geçecekti.

Amerikalı barış aktivisti Ken Kolsbun’ın sembolün ellinci yılında çıkardığı Barış: Bir Sembolün Biyografisi kitabında yazarın belirttiği üzere;  Holtom’la on yıl kadar yazışan Kolsbun, tasarımcının barış işaretinin şeklinden dolayı sonradan pişmanlık duyduğunu söylüyor.

Holtom’a göre barış çoşkuyla kutlanması gereken bir şeydi, oysa yaptığı tasarım ümitsizliği çağrıştırıyordu. Bu nedenle aslında sembolün ters çevrilmesi gerekiyordu.

Gerald Herbert Holtom 18 Eylül 1985’te Canterbury, İngiltere’de, 71 yaşında öldü. Vasiyetinde mezar taşına ters çevrilmiş barış işareti kazınmasını istemişti. Mezar taşına iki barış işareti kazındı Holtom’ın, ama her nedense ters değillerdi.


1960’lar…

Gerlad Holtom’ın “Bombayı Yasaklayın!” sembolü barışın evrensel simgesi haline geliyor, akımlara ilham veriyordu.  1960’larda Kadınlar Barış için Grevde (WSP) kuruldu. Dünyayı doğruluğundan şüphe edilmeyecek bir gerçekle yüz yüze getiriyorlardı; annelik. Yaşam ve özgürlük adına ölüme, kedere ve yıkıma karşıydılar. Mesajlarını telefon yoluyla ya da okul ve kilise gruplarıyla yaydılar. Sonuç: 1 Kasım 1961’de ABD çapında 50 bin kadın greve katıldı, 800’ü Beyaz Saray’da grev gözcülüğü yaptı. WSP, bir beyaz güvercinin yanı sıra Holtom’ın sembolünü Amerikan bayrağının üstüne çizmişti.

1960’ların ortasında hippi hareketi başladı. Hippi olmak kimseye zarar vermeden istediğin kişi olmaktı. Hippiler ailelerinin çalıştığı yüksek binaları reddettiler. Mutluydular ve kimse onları durduramazdı. Komünel bir yaşam sürüyor, ‘psychedelic’ rock dinliyorlardı.  The Doors, Led Zeppelin, Jimi Hendrix,  şahane kadın Janis Joplin hep bu dönemin isimleri. İnsanların bir şeyleri değiştirmek adına hareket ettiği yıllar bu yıllar. Bir de Bob Dylan var örneğin asla unutulmaması gereken. Hippilerle birlikte barış işareti artık her yerdeydi; bayrak ve rozetlerde, giysilerde, Volkswagen’lerde, fincanlarda, kolyelerde, posterlerde, albüm kapaklarında, gitarlarda, duvar yazılarında…

1970’ler

1970’ler ve barış denince John Lennon’dan bahsetmeden olmaz. Beatles döneminde menajeri Brian Epstein’ın uyarısıyla savaş ve nükleer silahlanma hakkında görüşlerini açıklayamayan Lennon, menajerinin ölmesinden ve Yoko Ono’yla evlenmesinden sonra bu sefer tarihe farklı bir şekilde adını yazdırdı. Amsterdam’da balayı yaptıkları otel odasına basını topladı ve barış çağrısı yaptı. Yoko’yla John yatakta, diğerleri yatağın çevresinde, etrafında çiçekler ve barış işaretleri, Give Peace a Chance / Barışa Şans Tanı şarkısını söyleyip kaydettiler.1971’de yazdığı Imagine, Lennon’ın hayata bakışını gösteriyordu. Açlık, hırs ve şiddet olmayan bir dünya hayal ediyordu. 1980’de bir hayranı tarafından evinin önünde tam kalbinden vurulana dek hep barış için hareket etti.

Hayatını barışa adayan adam ne trajik ki vurularak öldürülmüştü.

1980’lerden Günümüze…

Barış işareti 53 yıl önce Gerald Holtom tarafından tasarlandığından beri popüler kültürün bir parçası. Müzikten sinemaya, sokak modasından haute coutre’e barış işaretini yaşamımızın her alanında görüyoruz. Yine de bu popülarite sembolünün asıl anlamını unutturmuyor. Bombayı Yasaklayın’ hareketi derinden devam ediyor.

2003’te ABD ve İngiltere’nin Saddam Hüseyin’i Irak’tan çıkartma girişimi sırasında dünya genelinde savaş karşıtı gösteriler yapılıyor. Hollywood star’ları Holtom’ın tasarımını aksesuarlarında, ceketlerinde, tişörtlerinde kullanıyor. Gap örneğin 2006 yılına girerken hediye paketlerinin üstünde ‘Sevgi ve Barış’ sloganını kullanıyor. Örnekleri saymakla bitmez.

Ancak şunu biliyoruz; bir avuç liderin yönettiği ve tecrübelerden ders alınmayan bu dünyada huzur ve güven içinde yaşamanın yolu barıştan geçiyor. Yapacağımız; barışa şans vermek…

Nurhan Altıntaş

https://www.neoder.org/wp-content/uploads/2013/04/peace.jpghttps://www.neoder.org/wp-content/uploads/2013/04/peace-150x150.jpgneoadminGelişim-Yaşambarış,nurhan altıntaş,peace
Küçük bir işaret, simge sizin hayattaki duruşunuzu, amacınızı yönünüzü gösterebilir. Milyonları peşinden koşturan  barış işareti’nin yaratıcısı Gerald Herbert Holtom,  vasiyetinde mezar taşına barış işaretinin ters çevrilerek konmasını istemiş. ”Tasarlamış olduğum barış işaretinde kollarını çaresizlikle yana bırakmış insan var. Oysa barış için kollar, bir ağacın dalları gibi yukarıda coşkuyu, umudu,direnci simgelemelidir.”...